Göçmen Çocukların Eğitimi Terk Edip Ağır İşlerde Çalışma Problemi Artıyor

Irak’ın farklı muhafazalarındaki çocuklar, sosyal, insani ve eğitim alanlarında trajik koşullarla boğuşmaktadır. Bu ülkenin içinden geçtiği zor şartlar, yaşları 13’ü geçmeyen birçok çocuğu eğitimi bırakmaya ve yaşlarına ve kabiliyetlerine hiç de uygun olmayan işlerde çalışmaya mecbur bırakmaktadır. Bunun bir neticesi olarak da 2003 yılındaki işgalden itibaren yönetime getirilen hükümetlerin kayıtsızlığı ve ilgisizliği karşısında insan hakları ihlallerinin ve mahrumiyetin kurbanlarına dönüşmektedirler.

Çocuk işçi problemi, toplum için büyük bir tehlike sayılmaktadır. Bu problem büyüdükçe de tehlikesi daha bir büyümektedir. Çünkü yaşayan milletler bireylerinin enerjisinden faydalanmak ve toplumların inşasında aktif unsur olabilmeleri için bireylerin yetiştirilmesi için çalışmaktadırlar. Aynı şekilde bir birey, çocuk hakkına kefil olan ve tehlikelere ve sağlıksal sorunlara maruz kalmadan korunmasını vurgulayan uluslararası misaklar çerçevesinde barışçıl insani şahsiyetinin gelişmesine katkı sağlayacak aile içinde büyümesine ihtiyaç duymaktadır.

Son zamanlarda Tamim muhafazasının merkezi olan Kerkük şehrinde göçmen çocukların işçi olma problemi artmaktadır. Şöyle ki şehrin yerel çarşılarında birçok çocuğun varlığı dikkat çekmektedir. Bu çocuklar yaşlarına uygun olmayan çeşitli işlerde çalışmaktadırlar. Bunun nedeni ise IŞİD örgütüyle mücadele adı altında hükümete bağlı güvenlik güçlerinin ve Haşdi Şaabi milislerinin düzenledikleri askeri operasyonlar sonucunda evlerini terk edip göç etmek zorunda kalan ailelerin yaşadığı ekonomik zorluklardır.

Bu bağlamda haber ajansları Irak İnsan Hakları Gözlemevi’nin şu sözlerini aktarmaktadır: “Ailelerinin zor ekonomik koşullarından dolayı çarşılarda çalışmaya, eşya taşımaya ve nakletmeye mecbur kalan çocuklara bir faydalanma, şiddet ve baskı söz konusudur. Kerkük şehrinde göçmen çocukların, elde edilmesi kolay olduğundan dolayı, en çok tercih ettikleri iş türü naylon poşet satımıdır. Parası da az olduğundan dolayı kolay ve hızlı bir şekilde satabilmektedirler. Öte yandan bazı çocuklar yaşlarına hiç uygun olmayan bedeni güç gerektiren işlerde çalışmaktadırlar.”

Irak İnsan Hakları Gözlemevi Salahuddin muhafazasında yer alan Beyci kazasından 13 yaşındaki Sad Hamdi adlı göçmen çocuğun şu sözlerini aktarmaktadır: “Askeri operasyonlar, hava ve kara saldırılarından kaçmak için ailem Kerkük’e göç etti. 7 kişiden oluşan ailemin günlük masraflarını karşılamaya yardım etmek için ben çalışmak zorundayım. Gıda taşımacılığında çalışıyorum. Haftada 50 bin dinar alıyorum. Zaman zaman aşağılanmalara ve kötü sözlere maruz kalıyorum.”

Kerkük şehrinin güneyinde yer alan Havice kazasından göç eden Fevzi Casim adlı çocuk ise şunları söylemektedir: “Ailem yaklaşık 8 ay önce Kerkük şehrinden göç etti ve göçmen kamplarından birine yerleşti. Bir süre sonra paraya ihtiyacımız olduğundan dolayı günlük on bin dinar karşılığında göçmen kampının içinde eşya taşımacılığında çalışmaya başladım.”

Hava ve kara saldırılarından kaçmak ve Haşdi Şaabi milislerinin insan hakları ihlallerine maruz kalmamak için ailesi Musul şehrinden göç eden Ali Namık adlı çocuk ise şunları söylemektedir: “Çalıştığım iş gerçekten çok zor. Bir yerden kiraladığım arabayla çalışıyorum. Gıda ürünleri satın alabilmek ve ailemin günlük ihtiyaçlarını karşılayabilmek için günde 15 bin dinar kazanıyorum.”

Diğer yandan Tamim muhafazası meclisindeki İnsan Hakları ve Kadın ve Çocuk İşleri Komitesi Başkanı Cevan Hasan Arif şunları demektedir: “Göçmen ailelerin sayısının çokluğu ve zor yaşam koşullarını arttıran hükümetin desteğinin olmaması göçmenlerden birçok çocuğu eğitimi terk etmeye, yaşlarına uygun olmayan ve bedeni güç gerektiren eşya taşımacılığı gibi işlerde çalışmaya sevk etti. İnsan Hakları ve Kadın ve Çocuk İşleri Komitesi, çarşılarda çalışan çocukların iş yeri sahiplerinin ve güvenlik güçlerinin maddi ve manevi saldırılarına, baskılarına maruz kaldıkları yönünde bir çok şikayet aldı.”

Çocuk hakları alanında faaliyet gösteren Seci Keylan ise şunları söylemektedir: “Tamim muhafazasında çocuk işçiliği probleminin artmasının sebebi, ailelerin günlük geçimlerini sağlayamamasıdır. Bu durumda çocuklarını çarşılarda çalışma göndermek zorunda kalmışlardır. Kerkük şehrindeki yerel çarşılar, yüzlerce çocuğun eşya taşımacılığı yaptığına, ağır arabalar kullandıklarına tanık olmaktadır. Aynı zamanda bu çocuklar sürekli güvenlik güçlerinin hakaretlerine maruz kalmaktadır.

Bu bağlamda Irak İnsan Hakları Gözlemevi çocuk hakları üzerine anlaşma imzalayan devletlerden 1994 yılında Irak’ın da imzaladığı ve çocukların ekonomik faydalanmadan ve iş tehlikesinden korumayı öngören anlaşmanın 32. Maddesine binaen anayasal, idari, sosyal ve eğitim işlemleri başlatmalarını talep etti. Yine çalışma yaşına sınır getirilmesini, çalışma saatleri ve şartları için bir sistem getirilmesini, mezkur maddenin uygulanması için adım atılmasını ve yaptırım uygulanmasını talep etti.

BM Çocuklara Yardım Fonu’nun Irak’ın kuzeyinde ve batısında hükümete bağlı güvenlik güçlerinin düzenlediği askeri operasyonlar ve şiddet olayları nedeniyle 2014 yılının başından itibaren Iraklı çocukların %10’unun (1,5 milyon) göçe mecbur kaldığını vurguladığı biliniyor. 1,5 milyondan fazla çocuğun, göçmen ailelerin gelirlerinin olmaması nedeniyle okul gitmek yerine çarşılardaki işlerde yıpranmaktadır. 4 milyon 700 bin Iraklı çocuk insani yardıma ihtiyaç duymaktadır.

 

 

HEYET Net

79 total views, 1 views today